KortOM

Dit artikel hoort bij: Opportuun Nummer 1

Korte berichten

Houd misdaad uit je buurt

Begin januari is de campagne ‘Vreemd of verdacht’ gelanceerd, een initiatief van het ministerie van Justitie en Veiligheid en de politie. Deze campagne, geregisseerd door Achmed Akkabi, is de eerste onder de koepel ‘Houd misdaad uit je buurt’. Hierin hebben politie, justitie, gemeenten, RIEC-LIEC en vele andere partijen die actief zijn in de aanpak van georganiseerde criminaliteit zich verenigd.

Met ‘Houd misdaad uit je buurt’ willen de partners mensen alert maken op signalen van georganiseerde ondermijnende misdaad, zodat zij deze kunnen herkennen en weten wat ze kunnen doen. Via tv-commercials en campagneposters worden ze verwezen naar de website houdmisdaaduitjebuurt.nl, waar ze over verschillende signalen van verdachte criminele activiteit kunnen lezen. Als voorbeeld wordt een huis genoemd dat al maanden leeg staat, maar waar ’s nachts licht brandt. Of een garagebox waar ’s nachts mensen komen. De insteek van deze campagnes is dat politie en justitie de handen ineenslaan met burgers om samen de strijd aan te gaan tegen ondermijnende criminaliteit.

Meer overlast door verwarde personen

In 2024 registreerde de politie opnieuw meer overlast door personen met onbegrepen of verward gedrag. In totaal ging het om 149.827 incidenten. Een jaar eerder waren dat er nog 141.817.

Het aantal incidenten waarbij een persoon met verward of onbegrepen gedrag betrokken is, vertoont al jaren een stijgende lijn, weet Martin Sitalsing, politiechef Eenheid Noord-Nederland en portefeuillehouder Zorg & Veiligheid: “Het gaat soms om zeer heftige incidenten. Denk aan de gijzeling in Ede in maart vorig jaar, of bijvoorbeeld aan moord of doodslag of zedendelicten. In dergelijke acute situaties, wanneer de veiligheid van mensen in het geding is, is het onze taak om op te treden. Maar in veel gevallen hebben de mensen waar wij komen behoefte aan hulp of zorg. Aangezien wij geen zorgverleners zijn, is de inzet van politie vaak niet de meest effectieve. Er moet daarom veel meer aandacht uitgaan naar hulp en zorg zodat we dergelijke situaties kunnen voorkomen. Het is aan de overheid om daar absolute prioriteit aan te geven en voldoende geld voor uit te trekken.”

Van alle misdrijfverdachten had een op de vijf ook een of meer registraties van onbegrepen of verward gedrag achter diens naam.

Minder drugs onderschept in haven Rotterdam

Voor het derde jaar is er minder drugs aangetroffen in de Rotterdamse haven. Waar er in 2023 door de douane en de Zeehavenpolitie 45.506 kilo werd ontdekt, was dat in 2024 25.900 kilo.  

Het HARC-team, een samenwerking van de Douane, de FIOD, de Zeehavenpolitie en het Openbaar Ministerie, ontdekte in de Rotterdamse haven 189 keer een partij drugs. Het team startte in 2024 80 strafrechtelijke onderzoeken op. Dit is iets minder dan in 2023 toen het om 88 onderzoeken ging. Hat aantal uithalers in de Maasstad daalde ook. 266 keer werd een uithaler betrapt, tegenover 452 keer in 2023.

Het grootste deel van de opgepakte uithalers is tussen de 18 en 22 jaar (42%). Er werden 59 minderjarigen aangehouden. De jongste uithaler was 14, de oudste uithaler 63. In onderzoeken naar georganiseerde drugssmokkel werden door het HARC-team Rotterdam 47 personen aangehouden en voorgeleid aan de rechter-commissaris. Met nog zes arrestaties van personen die niet voorgeleid zijn, komt het totaal op 53. Onder deze verdachten zaten onder andere personen die van corruptie beschuldigd werden. Nog altijd geldt dat zonder hulp van binnenuit smokkel niet kan plaatsvinden.

Kabinet verkent mogelijkheden tegen demonstratieondermijning

Het kabinet wil een scherper onderscheid maken tussen vreedzaam demonstreren en orde verstorende acties. Daartoe laat het onderzoek doen door het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum, zo schreef het in een brief die 10 januari naar de Kamer ging. 

Tegelijkertijd verkent het kabinet in het eerste kwartaal van 2025 een wettelijk verbod op gezichtsbedekkende kleding bij demonstraties. Het kabinet wijst op een aantal demonstraties waarbij relschoppers met gezichtsbedekkende kleding zich schuldig maakten aan vernieling en geweldpleging. Het totaalaantal demonstraties in Nederland is tussen 2015 en 2022 meer dan verdrievoudigd. De politie-inzet op demonstraties is sinds 2017 met 84 procent gestegen, waarmee de inzet zwaar drukt op de politieorganisatie. Ook het OM maakt om de strafrechtketen te verlichten steeds scherpere keuzes. Een daarvan is dat het OM in beginsel geen strafvervolging instelt voor een overtreding van de Wet openbare manifestaties, mede omdat de praktijk uitwijst dat rechters bij de geringe strafbare feiten die begaan worden in relatie tot een vreedzame demonstratie veelal lage of geen straffen opleggen.